Lenticular Baskı Tekniği Tanımı

Tanımı

LENTICULAR TEKNOLOJİSİ TANIMI

Üç boyutlu Lenticular grafik, basılmış pazarlama görüntülerine boyut ve/ veya hareket ekleyebileceğiniz bir işlemdir. “Lenticular”, “lenslerle ilgili” anlamına gelir ve “Lenticular” derinlemesine görüntüleme ile boyut illüzyonu yaratan plastik lenslerdir. İki boyutlu baskı üzerine özel lenslerin yerleştirilmesi, çoklu görüntü kesitlerinin eşzamanlı olarak görüntülenmesini sağlar.

Lenticular baskı tekniği, lensler yardımıyla bir yüzeye birden fazla görüntüyü açı değiştirerek oluşturma sistemidir. Bu yöntemle kağıda (daha sonra lensli malzemeye sıvanmak üzere) ya da bir yüzeye baskı yapılırken, diğer yüzeye ise lenslerden oluşan plastik malzeme üzerine özel program ve yöntemlerle oluşturulmuş görüntü basılmaktadır. Lenslerin birbiri arasındaki mesafeleri standart ve hassas olduğundan baskıda son derece hassas olmalıdır (Yanık Hayri, Masaüstü Yayıncılık).

Lenticular tekniğini, 1980 de ilk kanıtlayan Gobriel LİPPMAN’dır. Lippman, ayrıca renkli fotoğraf yöntemi geliştirmesiyle de fizik dalında Nobel ödülüyle ödüllendirildi.

Lenticular baskı tekniği son yıllarda ortaya çıkan ve çok ilgi çeken baskı teknolojisidir. Lenticular baskı, plastik tabaka ve farklı açılardan bakıldığında değişen görüntü bölümleri olmak üzere iki ana elemandan oluşur. Plastik tabaka, değişen görüntü bölgelerini gözün görmesine olanak sağlayan bir dizi paralel lensten oluşmaktadır ve lens bakış açısına bağlı olarak tabakanın baskı yapılmayan yerine monte edilmiştir. Değişen görüntü ise bilgisayar yardımıyla farklı açılardan bakılınca yalnız bir tanesi görülecek şekilde kombinasyonlardan oluşturulur. Baskı görüntüleri değişik renk ve kalınlılardaki binlerce noktadan oluşur. Görüntü bir mesafeden bu noktalar tarafından sağlanırken, görüntülerin oluşturulması için kesintisiz tonlarla bu noktalar birleştirilir (www.imagiam.com).

Yüksek kaliteli iki boyutlu görüntülerde ve posterlerde yaygın olarak kullanılmaktadır. Ancak, üç boyutlu şekiller veya çevrilerek oluşturulan animasyonların kullanımı yaygın değildir. Bunların yaygınlaştırılması, Lenticular baskının daha çok tanıtılması ve kullanılması ile mümkündür.

Günümüzdeki üç boyutlu Lenticular grafikler, 1950’lerdekine göre büyük bir gelişme göstermiştir. Holografik ve hacimsel şekiller, eğlendirirken aynı zamanda dikkat de çekmektedir. Lenticular üç boyutlu şekillerin görüntülenmesi için özel bir ekipmana gerek duyulmaz. Bu çeşit görüntüleme birçok kurulum ve kullanım tipine de uyum sağlar.

Büyük formatlı üç boyutlu grafikler, derinlik, hareket veya her ikisini birden sağlamak için beş veya daha fazla şekli kolaylıkla basit bir grafiğe dönüştürebilir.

Etki Tipleri

Etki Tipleri:

Derinlik Şekilleri (3D)
Çevrilerek Oluşturulan Şekiller (Flip)
Animasyon Şekilleri (Animation)
Dönüşüm Şekilleri (Morph)

Yüksek kaliteli grafikler satış oranlarını arttırır. Satın alma kararlarının yaklaşık olarak %66’sı mağazalarda, %53’ü de Reklam Kuruluşuna göre dürtüsel olarak verilir.

Büyük Formatlı Görüntü ve Satış Noktası Örnekleri:
» Posterler
» Perakende Satış Sergileri

» Duvar Resimleri

» Kapak Promosyonları

» Havaalanı ve Alışveriş Merkezi Görüntüleri

Lenticular Baskı Tekniğinin uygulandığı Örnekler:

» Mouse pedleri

» Kartpostalları

» Görev kartı

» Küçük posterler

» Perakende ürünleri

» Kitap kaplığı

» CD, DVD kabı

» Buzdolabı mıknatısları

» Telefon kartları

» Kıyafet etiketleri

» Paketleme (http://www.big3d.com)

Görünüm

İnsan gözü, dünyayı üç boyutlu olarak görür. Her gözün kendine özgü bir bakış açısı vardır. Dolayısıyla, bir görüntüyü her göz diğer bir gözden farklı görür. Bu farklılığın sebebi, nesneler arasında yatayda oluşan kaymadır. Yakın nesneler uzak nesnelere göre daha çok kayar. (Bkz. Şekil 2.1.)

Şekil 2.1. İnsan gözünün nesneleri üçboyutlu olarak algılaması

Şekilde de ifade edildiği gibi, sol göz için sol görüntüyü, sağ göz için sağ görüntüyü vermek önemlidir. Böylece insan resmi üç boyutlu olarak hissedebilir. Diğer bir deyişle, her iki göz için de görsel bilgiyi kodlamak ve birleştirmek; daha sonra da kod çözücü kullanarak bu kodu çözmek ve her bir göze uygun bilgiyi taşımak önemlidir. Tüm üç boyutlu resim teknolojileri bu prensibi esas almaktadır.

Bu çalışma kapsamında kullanılacak bilginin kodunun çözülmesi, Lenticular baskı materyali kullanılması anlamına gelmektedir. Bir Lenticular baskı materyali, bir tarafı düz ve diğer tarafı birçok paralel silindir lenslerle kaplanmış olan şeffaf bir plastiği temsil eder. Baslı materyalin düz olan tarafında bir “yapıştırıcı yüzey” vardır. Bu yüzey, şeffaf bir “koruyucu filmle” kaplanmıştır ve kolaylıkla çıkarılabilmektedir. Şekil 2.2.’de bir Lenticular baskı materyalinin yapısı şematik olarak ifade edilmektedir.

Şekil 2.2. Bir Lenticular baskı materyalinin yapısı

Basılan birleştirilmiş görüntülü kağıt, yapıştırıcı bir yüzeyle Lenticular baskı materyaline sağlamca tutturulur. Bu materyaldeki silindirik paralel lensler, üç boyutlu resmin tanınması için birleştirilmiş görüntülerin kodunu çözecektir.

Lenticular baskıda, her iki görüntü de ince şeritlere bölünmektedir. Bu şeritler, şekil 2.3.’te ifade edilen “T” mesafesinin yarısına eşittir. Her bir lens, sol ve sağ kenar görüntülerinden karşılıklı ilişkisi olan görüntü şeritlerinin üzerine yerleştirilmelidir. Sol görüntü şeritleri, her bir lensin optik aksından sağa; sağ görüntü şeritleri ise her bir lensin optik aksından sola yerleştirilmelidir. Bu durum Şekil 2.3.’te ifade edilmektedir.

Şekil 2.3. Lensli tabakanın görüntüyü farklı açılarla yansıtması

Lenticular üç boyutlu resime bakılırsa, her bir göz üç boyutlu illüzyon yaratan uygun görüntüyü görür.

Pratikte, en iyi sonuçlar sadece iki görüntü ile değil, sekizden onikiye kadar ve hatta daha fazla görüntüyü birleştirerek de elde edilebilir. İki görüntünün kullanımı, anında görüntü çevrilmesini sağlar. Daha fazla görüntü kullanılırsa, bu görüntüler pürüzsüz, düzgün ve algılanabilir şekilde birbirlerinin yerini alacaktır. Ayrıca, başka bir ilginç etki oluşacak ve bir nesneyi farklı bakış açılarından gözlemlemek için bir fırsat doğmuş olacaktır.

Genellikle, üç boyutlu Lenticular resim üretiminde aşağıdaki ardışık sıra takip edilir: Basılacak kaynak görüntü bilgisayara aktarılır; bilgisayara aktarılan görüntü imagiam lenticular 3D, LCK virtua 3D gibi özel programlarda bir grafiker tarafından matbaanın kendi bünyesinde müşterinin istekleri doğrultusunda hazırlanır veya basılacak işin sahibi tarafından hazırlanıp matbaaya getirilir. Bu programlarda lens sıklıklarıyla ilgili, uygulanacak efektlerle ilgili ayarlar ve bir yüzeyde kaç tane görüntünün bulunacağı gibi ayarlar yapılır. Bilgisayarda görüntü işlemleri tamamlandıktan sonra; görüntünün baskısı ofset baskı veya dijital baskıda ultra viyole mürekkep ve yine ultra viyole kurutma sistemiyle gerçekleştirilir. Baskıdan sonra mücellithanede laminasyon, kesim gibi son işlemler gerçekleştirilir.

Lenticular üç boyutlu resim imalatında yukarıda ifade edilen her bir eylem yüksek kaliteli Lenticular resim elde edilmesi için çok önemlidir. Şekil 2.4. de Lenticular baskının iş akışı görülmektedir.

Şekil: 2.4. Lenticular baskının iş akışı

Lenticular üç boyutlu resim üretiminde yukarıda ifade edilen her bir eylem yüksek kaliteli Lenticular resim elde edilmesi için çok önemlidir. Lenticular baskılı resim 1­2 mm kalınlığında olmasına rağmen, 10 cm derinlik hissi verir.

Lenticular teknolojisinin temel prensipleri, 100 yıl öncesinde geliştirilmiştir. Ama günümüze kadar bu teknoloji çok zor ve aşırı pahalıydı. Bu nedenle, çevremizde çok fazla Lenticular resme rastlanmamaktadır.